"Parasız Eğitim İlkesi Fiilen Kalktı"

Raporda öne çıkan başlıklardan biri, eğitimin mali yükü oldu. Anayasa'da güvence altına alınmış parasız eğitim ilkesinin fiilen ortadan kalktığı belirtilerek, temizlik, güvenlik, kırtasiye ve küçük onarımlar gibi pek çok temel ihtiyacın velilerden "bağış" adı altında alınan ücretlerle karşılandığı öne sürüldü. Bazı okullarda bu tutarların 100 bin TL'ye kadar çıktığı iddia edildi. Bir öğrencinin okula başlama maliyetinin servis dahil 65 bin TL'ye ulaştığı, kırtasiye fiyatlarındaki artışla birlikte bu giderlerin asgari ücretin büyük bölümünü tükettiği kaydedildi.

Erişimde Kritik Düşüş ve "Hayalet Sınıf" İddiası

MEB istatistiklerine atıfta bulunulan raporda, okul çağında olup eğitim dışında kalan çocuk sayısının 611 bini aştığı, ortaöğretimde okullaşma oranının %82.85'e gerilediği belirtildi. Sınav odaklı sistemin yarattığı baskı nedeniyle "hayalet sınıf" uygulamalarının yaygınlaştığı, fiilen öğrencisi olmayan sınıflarla istatistiklerin olduğundan iyi gösterilmeye çalışıldığı iddia edildi.

"Çocuklar Sistemli Olarak Eğitimden Koparılıyor"

Mesleki Eğitim Merkezleri (MESEM'ler) ve mesleki ortaokul uygulamalarının eleştirildiği raporda, bu modelin "ucuz çocuk işçiliği mekanizmasına" dönüştüğü ve çocukları erken yaşta sermaye için "hazır iş gücü" haline getirdiği savunuldu. Zorunlu eğitim süresinin kısaltılması yönündeki tartışmaların ise çocuk işçiliği ve yoksulluğu derinleştirecek tehlikeli bir yönelim olduğu vurgulandı.

Güvenlik, Beslenme ve Sağlıkta İhmal

Okulların sağlıklı ve güvenli kamusal alanlar olmaktan uzaklaştığı ifade edilen raporda, kadrolu yardımcı personel ve güvenlik görevlisi eksikliği, temiz su ve ücretsiz okul yemeği uygulamasının olmaması eleştirildi. Bu durumun Anayasa'nın sosyal devlet ilkesi ile çocuk hakları sözleşmelerinin açık ihlali olduğu kaydedildi. Öğretmenlere yönelik şiddet olaylarındaki artışa da dikkat çekildi.

"Bilimsel ve Laik Eğitim Tasfiye Ediliyor"

Raporda, eğitim sisteminin laiklik ilkesini ihlal eden uygulamalarla kuşatıldığı iddia edildi. ÇEDES Projesi kapsamında dini içerikli etkinlikler, imam-hatip liselerindeki sayısal artış ve müfredattan Cumhuriyet'in kurucu değerlerinin silinmeye çalışılması, bu iddianın dayanakları olarak sıralandı. Eğitim programlarının bilimsel içerikten uzaklaştırıldığı, eleştirel düşüncenin geri plana itildiği öne sürüldü.

Sendikanın Talepleri

Raporun sonunda Eğitim-İş, acil taleplerini şöyle sıraladı:

• Zorunlu eğitimin tartışmaya açılmasına son verilmesi,

• Çocuk emeğini meşrulaştıran uygulamaların (MESEM'ler vb.) kaldırılması,

• Ücretli öğretmenlik uygulamasına son verilerek tüm öğretmenlerin kadrolu istihdamı,

• Eğitim bütçesinin ve yatırım payının artırılması,

• Laik ve bilimsel eğitime yönelik tüm ideolojik müdahalelerin durdurulması,

• Öğretmenlerin ekonomik ve özlük haklarının iyileştirilmesi.

Sendika, kamusal, laik, bilimsel ve eşitlikçi eğitim için mücadeleyi sürdüreceğini açıkladı